|
Συνείδηση και ύλη: το σολιψιστικό πρόβλημα |
|---|
|
Σε αυτό το site θα βρείτε το κείμενο του βιβλίου μου για την συνείδηση, για την σχέση της με τον εγκέφαλο και την ύλη γενικώτερα και για τον σολιψισμό. Σε σημαντικό βαθμό αφορά στην ανάλυση των ιδιοτήτων της οπτικής εικόνας. Αν σας ενδιαφέρουν αυτά τα θέματα, είναι στην διάθεσή σας. |
|
Το πρόβλημα της σχέσεως ύλης και συνειδήσεως μπορούμε να το δούμε με δύο τρόπους. Ή ξεκινώντας από τον εγκέφαλο να προσπαθήσουμε να εξηγήσουμε την συνείδηση ή ξεκινώντας από την συνείδηση να προσπαθήσουμε να συμπεράνουμε το υλικό της υπόστρωμα. Ο δεύτερος τρόπος είναι το παραδοσιακώς θεωρούμενο ως μη επιλύσιμο πρόβλημα της πραγματικότητος του υλικού κόσμου. Αλλά, επειδή ο δρόμος από την συνείδηση προς την ύλη και από την ύλη προς την συνείδηση είναι ο ίδιος, είναι ενδεχόμενο ότι, αν η πραγματικότητα της ύλης δεν ήταν αποδείξιμη, ούτε η σχέση εγκεφαλικής λειτουργίας και συνειδήσεως θα μπορούσε να ανιχνευτεί. Μάλιστα το να προσπαθήσουμε ξεκινώντας από τον εγκέφαλο, ακόμη κι αν θεωρήσουμε ότι γνωρίζουμε πώς λειτουργεί, να εξηγήσουμε την συνείδηση είναι ακόμη δυσκολώτερο, επειδή 1) ξεκινάμε με την αναπόδεικτη προϋπόθεση της πραγματικότητος της ύλης, η οποία, εφόσον είναι αναπόδεικτη, ίσως μας διαφεύγει η σημασία της 2) ξεκινάμε χωρίς να ξέρουμε την σχέση ύλης και συνειδήσεως, εγκεφαλικής λειτουργίας και συνειδήσεως. Αν ξεκινήσουμε από την συνείδηση για να ανιχνεύσουμε την ύλη, έχουμε το πλεονέκτημα ότι η διαδρομή της ανιχνεύσεως θα μας δώσει αναγκαστικά την σχέση ύλης και συνειδήσεως, διότι θα είναι αυτή η ίδια η ανίχνευση απόδειξη αυτής της σχέσεως. Ας ξεκινήσουμε από την στοιχειώδη και αναμφισβήτητη πραγματικότητα της οπτικής εικόνας που βλέπουμε μπροστά μας και ας μελετήσουμε τις ιδιότητές της. Ό,τι κι αν είναι η εικόνα κι όποιες ιδιότητες έχει περιέχονται σ' αυτό ακριβώς που βλέπουμε. Από την άλλη κάθε τμήμα της αγνοεί την ύπαρξη των υπολοίπων, δεν περιέχει πληροφορίες γι' αυτά, δεν τα βλέπει, είναι μόνο του. Δηλαδή: δεν φαίνεται κάποιο στοιχείο που να συγκρατεί ενωμένη την εικόνα, άρα τέτοιο στοιχείο δεν υπάρχει. Η εικόνα έπρεπε να διασκορπίζεται σε τμήματα που τελικά να εκμηδενίζονται κατατεμαχιζόμενα: φαίνεται ενιαία, αλλά αυτή ενότητά της κατακερματίζεται. Τότε η εικόνα δεν έπρεπε να είναι ορατή ή υπαρκτή. Από την άλλη προφανώς είναι. Εφόσον η εικόνα δεν μπορεί να υποστηρίξει την ύπαρξή της, υπάρχει εντούτοις, χρειάζεται η ύλη για να την υποστηρίξει. Ας πάρουμε κάποια χρωματική ποιότητα, λ.χ. το γαλάζιο. Θεωρούμε ότι κατ' ανάγκην συνδέεται με κάποια εγκεφαλική κατάσταση, λειτουργία κττ. Αλλά, για να συνδέεται, πρέπει να μπορεί να αναλυθεί, ώστε να φανεί πού διαφέρει απ' το κόκκινο λ.χ. και πρέπει να συνδεθεί με την συγκεκριμένη λειτουργική κατάσταση το γαλάζιο κι όχι το κόκκινο. Πώς θα αναλυθεί; Είναι γνωστό ότι οι αισθητές ποιότητες δεν μπορούν να περιγραφούν, γι' αυτό τις λένε qualia. Δεν επισημάνθηκε, όμως, ότι δεν μπορούν να περιγραφούν, επειδή δεν περιέχουν πληροφορίες για τον εαυτό τους (εντούτοις λειτουργούν ως πληροφορίες για τον υλικό κόσμο), που σημαίνει ότι περιγράφουν τον εαυτό τους ως μηδενικό, αυτοεκμηδενίζονται, όπως η έκταση της εικόνας. Αν δεν ήταν αντιφατική, η συνείδηση δεν θα μπορούσε να υπάρξει. |
|
Η εργασία σε αρχείο HTML |
Αν έχετε κάτι να μου πείτε, το e-mail μου είναι asdfghgrc@yahoo.com